
از شیر گرفتن کودک
بعضی از کودکان به شیر مادر وابستهتر هستند. اما همۀ کودکان خودبهخود از شیر خوردن دست میکشند. ولی اگر نمیخواهید منتظر بمانید تا کودکتان خودش شیر خوردن را متوقف کند، میتوانید هر زمان آماده هستید، او را از شیر بگیرید.
قطع شیردهی با برنامهریزی قبلی
قطع شیردهی، تغییری بزرگ برای کودک است. بسیاری از بچههای بزرگتر با شیر خوردن آرامش پیدا میکنند و حس امنیت به آنها دست میدهد که با غذاخوردن چنین حسی پیدا نمیکنند. به همین دلیل است که قطع شیردهی تا حدی باعث استرس آنها میشود.
بهعبارتدیگر، بهتر است از شیر گرفتن با دیگر تغییرات بزرگ زندگی مانند از پوشک گرفتن، رفتن به مهدکودک یا اسبابکشی همزمان نباشد.
چند هفته یا چند ماه قبل از قطع شیردهی، دربارۀ این مسئله با کودک حرف بزنید. چون بهتر با این وضعیت و تغییر بزرگ کنار میآید.
نکاتی پیرامون از شیر گرفتن کودک
مهمترین نکته برای از شیر گرفتن بچههای بزرگتر این است که هرگز خودتان برای شیردادن به کودک پیشقدم نشوید، اما اگر شیر خواست، به او بدهید.
راهکارهای زیر نیز به شما کمک میکنند تا کودکتان را راحتتر از شیر بگیرید:
۱. ابتدا فقط از یک سینه به کودکتان شیر بدهید و چند روز بعد سینۀ دیگر را هم از او بگیرید. این کار برای سلامتی سینهها هم مفید است؛ چون اگر خیلی ناگهانی شیردادن را قطع کنید، ممکن است متورم شوند.
۲. ابتدا شیردهی را در طول روز قطع و سپس شیردهی قبل از خواب یا شیردهی شبانه را متوقف کنید.
۳. محدودیتهایی برای شیردهی لحاظ کنید؛ مثلاً وقتی بیرون هستید به کودک شیر ندهید یا در طول روز، فقط بعد از ناهار به او شیر بدهید.
۴. فعالیتها و بازیهای بیرون از خانه را در برنامۀ روتین کودک بگنجانید تا سرش گرم و حواسش پرت شود و به شیر خوردن فکر نکند.
۵. گاهی بهجای شیر خودتان، نوشیدنیهای دیگر به او بدهید. ازآنجائیکه کودک معمولاً شیر شما را در خانه میخورد، پس قطعاً از خوردن نوشیدنیهای سالم در کافه لذت خواهد برد.
۶. سعی کنید اصل «از دل برود هر آنکه از دیده برفت» را به کار گیرید. یعنی وقتی مثل همیشه شیر کودک را دادید، او را پیش شخصی که دوستش دارد، تنها بگذارید و جلوی چشم کودک نباشید. چون اگر در کنارش نباشید و شما را نبیند، احتمالاً شیر خوردن را هم فراموش میکند.
۷. جلوی کودکتان لباس خود را عوض نکنید و لباسی بپوشید که دسترسی به سینههای شما برایش دشوار باشد؛ مثلاً بهجای بلوز و دامن یا بلوز و شلوار، پیراهن یکسره بر تن کنید.
۸. اگر کودک در طول شب از خواب بیدار شد و برای شیر خوردن بهانه گرفت، از همسرتان بخواهید با بغلکردن او یا دادن یک فنجان آب به کودک، او را بخواباند.
کودکان بالای ۱۲ ماه میتوانند بهجای شیر مادر از شیر گاو پاستوریزه و پر چرب تغذیه کنند. اگر فرزندتان به شیر گاو حساسیت دارد یا دچار عدم تحمل لاکتوز است، از پزشک یا متخصص تغذیه کمک بگیرید. همچنین میتوانید به فرزندتان از آب شیر هم بدهید. بدن کودکان از سن ۱۲ ماهگی به بعد به شیرخشک نیازی ندارد.
از شیر گرفتن کودک: شیردهی صبحگاهی و شبانه
اولین کار کودک بعد از بیدارشدن از خواب و آخرین کار او قبل از خوابیدن شبانه، شیر خوردن است.
برای اینکه شیردهی صبحگاهی را قطع کنید، قبل از بیدارشدن کودک از خواب بیدار شوید و لباس بپوشید، سپس صبحانۀ او را بدهید.
برای قطع شیردهی شبانه هم باید تغییری در برنامۀ روتین او ایجاد کنید. مثلاً یک شب او را پیش پدربزرگ و مادربزرگ بفرستید تا با آنها بخوابد یا بهجای اینکه قبل از خواب به او شیر دهید، همسرتان برایش داستان بگوید.
اگر کودکتان با شیر خوردن به خواب میرود، برنامۀ روتین او را تغییر دهید و بعد از شیر خوردن برایش داستان بگویید تا برای بیدارماندن انگیزه داشته باشد.
بهجای شیردهی در رختخواب، در اتاقی دیگر به او شیر بدهید تا ارتباط بین شیر خوردن و خوابیدن قطع شود. بهمحض اینکه این ارتباط را قطع کردید، میتوانید کودک را بهتدریج از شیر بگیرید.
وقتی شیردهی قبل از خواب را قطع میکنید، حتماً بهجای آن کودک را در آغوش بگیرید، ببوسید و نوازش کنید.
همچنین میتوانید دربارۀ تغییرات با فرزندتان حرف بزنید. مثلاً به او بگویید: «فقط وقتی میتونی شیر بخوری که خورشید دوباره بیاد تو آسمون.»
طبیعی است که در آخرین مرتبه از شیردهی، غمگین و ناراحت باشید. فقط باید به خودتان یادآوری کنید که کاری فوقالعاده انجام دادهاید و شروعی سالم برای زندگی به فرزندتان هدیه کردهاید.
مادر عزیز و گرامی،
برای کسب مهارتهای لازم پیرامون شیردهی به کودک دلبندتان میتوانید به وبسایت بهداشت تیوی مراجعه کنید و فیلمهای دوره دانستنیهای تغذیه با شیر مادر را تماشا بفرمایید. همچنین، اگر فرزندان دوقلو دارید، میتوانید به دوره مهارتهایی برای شیردهی دوقلوها، مراجعه نمایید.